Ahlak Gelişimi

kohlberg
 Sabah karşıma çıkan bir paylaşımdan sonra bu yazıyı yazmaya karar verdim.  Piaget'in ortaya attığı ahlak kuramlarını yeniden anlamlandıran Kohlberg, bu anlamlandırmayı ''doğru'' ya da ''yanlış'' üzerinden değil bu konulara yapılan açıklamalarla ilerler.
Kohlberg,Maslow'un ihtiyaçlar hiyerarşisi gibi bir bir evre tamamlanırsa bir üst basamağa geçilebileceğini söylemektedir. İlk basamaklarda toplumsal ahlaktan ziyade bireysel ahlak ön plandadır,empati yeterince gelişmemiştir. Son basamaklarda ise daha evrensel bir ahlaki bakışa doğru ilerleyiş vardır.
Bu basamaklar 3 düzeydedir ama düzeylerin içinde de kendi aşamalar vardır.Bunlar;
1.Gelenek Öncesi Düzey
-Ceza,İtaat Eğilimi
-Saf Çıkarcılık
2.Geleneksel Düzey
-İyi Çocuk Eğilimi
-Kanun ve Düzen Eğilimi
3.Gelenek Sonrası Düzey
-Toplumsal Sözleşme Eğilimi
-Evrensel Ahlak İlkeleri Eğilimi
kohlberg

Şimdi bunları örneklerle açıklayalım.
Ceza ve İtaat Eğilimi:
Davranışsal düzeyde doğrular ve yanlışlar üzerinden gidilir.Davranışın gerçekleşmesi otoritenin varlığı ve yokluğuyla alakalıdır.
-Ahmet,kırmızı ışıkta trafik polisi olmadığında rahatça geçmiş,kendisine trafik polisi olsaydı geçip geçmeyeceği sorulduğunda ise geçmeyeceği cevabı alınmıştır.
-Eda,cep telefonuyla oynarken,annesinin ayak seslerini duymuş,odasına geleceğini fark ederek hemen ders kitabını açmıştır.
Saf Çıkarcı Dönem:
Bireyin kendisi ön plandadır,empati gelişmemiştir.Dolayısıyla kişiyi tatmin eden davranış,öncelikle kendi ihtiyaçlarının giderilmesidir.Yukarıdaki ilk resim bu duruma örnektir.
-Ayşe,Murat'ın sevgilidir.Bir süredir sevgilidirler ama Murat evlidir.Ayşe,bir tartışma anında eşine durumu anlatacağını söyler. Murat,toplumda rezil olmamak için Ayşe'yi öldürür.
-Emine,borçlarından kurtulmak için babasının maaşına bağlanması gerektiğini düşünür ve bunun için de babasını öldürme planını uygular.
İyi Çocuk Eğilimi:
Çevresindeki insanların ihtiyaçları,beklentileri doğrultusunda hareket edilir. Dahil olduğu gruba dair özverilidir ve grupla empati kurmaktadır.
-Sevgi,babasının olamadığı doktorluk hayallerini gerçekleştirmek için tıp fakültesi kazanmıştır.
-Arkadaşları tarafından dayak yiyen Mehmet,eve geldiğinde annesine yolda düştüğünü söyler.
Kanun ve Düzen Eğilimi
Kanun ve yasalar çok önemlidir. Toplum düzeni için bunlara uyulmalı ve bunların üstün olduğu kabul edilmelidir.
-Herkesin rahatça sigara içtiği bir plajda sigara içmenin yasak olduğunu gören Pelin,sigara içmesine rağmen plajda sigara içmemiştir.
-Yollar bomboş olmasına rağmen Ali,yeşil ışığın yanmasını beklemiş,karşıya yeşil ışık yanınca geçmiştir.
kohlberg
Toplumsal Sözleşme Eğilimi:
Bu düzeyde çıkarcılık bitmiştir.Toplum olarak ortak verilen kararlar değerlidir. Gerekirse toplum yararına göre kanun ve yönetmelikler değişebilir.
-Emeklilikte Yaşa Takılanlar,sıkıntılarının giderilmesi için protesto yürüyüşü yapmışlardır.
-Eşinden boşanan Soner,eşinin ömür boyu alacağı haksız nafaka için sosyal medyada bir etkinlik başlatmış ve hemcinslerinin de mağduriyetinin giderilmesini istemiştir.
Evrensel Ahlak İlkeleri Eğilimi:
Bu sistemde kurallardan çok yaşam hakları,özgürlük,adalet,demokrasi gibi ilkeler ön planda tutulur. Etik ilkeler önemlidir ve insan üstü bir ahlak anlayışı vardır.
-Seher Hanım,tüm emekli maaşını sokak kedilerinin daha iyi bir yaşama sahip olması için harcamaktadır.
-Doktor Sıla,izin gününde yolda gördüğü kanaması olan hastaya üstü başı kan olsa da müdahale eder. Buradaki  önceliği kendi değil,hayat kurtarmaktır.



Ahlak Gelişimi Ahlak Gelişimi Reviewed by Yurdagül Çelik on Ağustos 11, 2020 Rating: 5

18 yorum:

  1. Ahlak yönünden pek geliştiğimiz söylenemez. Okullarda en başta ahlak desi olmalı düşüncesindeyim. Bizim zamanımızda orta okulda din kültürü ve ahlak bilgisi dersi vardı. Ama ben ahlak kısmını hiç görmedim.

    YanıtlayınSil
    Yanıtlar
    1. Aile ve okulun verdiği eğitimler çok önemli ama insani değerlerimiz sanki biraz erozyona uğradı :((

      Sil
  2. Allah akıl fikir versin diyim ne diyim mefaat yine ön planda güzel bir haber yakalaöışsınız kadına da düğün gelirinin iki katı ceza keserler umarım :)

    YanıtlayınSil
  3. Ellerinize sağlık, kısa yoldan olgular üzerine beyin fırtınası yapma imkanı buldum. Verdiğiniz örnekler çok yerinde, toplum olarak çok sıkıntılıyız maalesef.

    YanıtlayınSil
    Yanıtlar
    1. Örneklemeler daha açıklayıcı olur diye düşündüm.Beğenmenize sevindim :))

      Sil
  4. Evrensel Ahlak İlkeleri bence daha mantıklı..😊

    YanıtlayınSil
    Yanıtlar
    1. En son gelinen aşama...
      Umarım o aşamaya gelebiliriz...

      Sil
  5. Örneklerle kavranması kolay bir yazı olmuş. Teşekkürler. Daha mutluyuz...

    YanıtlayınSil
  6. Bende haberi okuyunca çok şaşırdım gerçekten ..nasıl bu hale geldik diyorum Allah akıl fikir versin diyeceğim ama bazen o bile olmuyor... çok güzel anlatmışsın gönlüne yüreğine sağlık güzel kadın 😘 sevgiler canım benim 😊🌸..

    YanıtlayınSil
    Yanıtlar
    1. Kızımızın mutluluğu kendi hayatımız ve başkalarının hayatından daha değerli :(( Ne kadar üzücü :(( Öpüyorum seni canım benim :))

      Sil
  7. Artık hiç birşeye şaşırmıyorum maalesef. Ülkece herşeyi yapacak insanlara dönüştük :(

    YanıtlayınSil
    Yanıtlar
    1. Değerler olgumuz biraz dejenere oldu gibi geliyor bana da :((

      Sil
  8. Düğünlere akrabalar yakınlar tanıdıklar çağrılır. İnsan hiç sevdiklerini riske atar mı? Bu yaşanan olayda ahlak eksiliği var ama akıl noksanlığı da var.
    Yazı hoşuma gitti. Örnekler de müthiş anlaşılır kılmış konuyu. Teşekkürler.

    YanıtlayınSil
    Yanıtlar
    1. Beğenmene sevindim :) Örneklerle daha açıklayıcı olmak istedim :)

      Sil
  9. Ne yazık ki son yıllarda ahlaki çöküs arttı. İnsanların iletişim şekli kabalaştı 🙄

    YanıtlayınSil

Blogger tarafından desteklenmektedir.