Öğrenilmiş Çaresizlik

Öğrenilmiş çaresizlikle ilgili News Pdr dergisinde bir makale yazmıştım.Makale şöyle ;
Bu kavram, ilk olarak 1967 yılında Martin Seligman tarafından köpekler üzerinde yapılan bir deneyle tesadüfen ortaya çıkmıştır. 24 köpek üzerinde yapılan bu deneyde kontrol grupları oluşturulmuş, belli periyodlarla köpeklere şok uygulanmıştır. Deneyin sonucunda çaresizlik grubunda olan köpeklerin tak birinci aşamadaki davranışlarını değiştirdiklerinde sonucun değişebilir olmasına rağmen davranış değişikliği göstermedikleri, pasif tavır takındıkları görülmüştür. Bu yüzden Seligman ve arkadaşları bu durumu öğrenilmiş çaresizlik olarak adlandırmışlardır. Öğrenilmiş çaresizlikle ilgili deneyler,başka hayvan türleri üzerinde de denenmiş ve benzer sonuçlara ulaşılmıştır.
Öğrenilmiş çaresizlik, organizmanın davranışlarıyla olumsuz bir sonucu kontrol edemeyeceğine kanaat getirip,değiştirmek için çaba harcamaktan vazgeçmesidir.Konuyu bir örnekle açıklamak gerekirse Mümin Sekman’ın Her şey Seninle Başlar adlı kitabında kentli özgür kadınların aşkın mutluluk getireceğine inanarak aşka açık yaşamalarını fakat sürekli hüsrana uğramaları sonucunda,tüm erkeklerin aynı olduğunu düşünerek hayatlarını aşka kapatmalarını,öğrenilmiş çaresizlikle açıklayabiliriz.Öğrenilmiş çaresizliğin nedenlerini şöyle sıralayabiliriz;
- Pek çok başarısız sonuç yaşama
- Olumsuz çevre koşulları
- Baskıcı ebeveyn tutumları
- Kişinin kendiyle ilgili güven sorunları
- Sıkıntılı iş yaşamı (özellikle mobbing)
- Kişinin psikolojik hassasiyeti
- Çevreye karşı güvensizlik
- Kişinin sosyal hayatının zayıf lığı
- Değişime açık olmamak
- Sürekli eleştirilmemek ve motive edilememe

Öğrenilmiş çaresizlikte kişi, çıkış yolu bulamaz, kendini güçsüz ve umutsuz hisseder. Bellek ve düşünme yetenekleri zayıflar, acıyı kabullenir, kurtulmayı düşünmez. Kişi, fizyolojik olarak da sıkıntı yaşar, uzun süre devam ederse çaresizlik, kişide depresyon ya da uzman yardımı alması gereken psikolojik rahatsızlıklar da ortaya çıkabilir.
Öğrenilmiş çaresizlikte aslında kendinizi korumak adına bir seçim yapıyorsunuz. Bu durumu değiştirmek için ilk önce kendinizi fark etmelisiniz. Sonra durumu değiştirmek yönünde neler yapabileceğinizi düşünmeli ve harekete geçmelisiniz. Dışsal onay değil içsel onayla değişimi gerçekleştirmelisiniz. İlk davranış değişikliğinde başarısız olabilirsiniz, istediğiniz sonuca
ulaşmayabilirsiniz ama yılmadan yeni çözümler denemeyi öğrenmeniz gereklidir. Eğer kendi başınıza sorununuzu çözemiyorsanız da mutlaka uzman desteği almalısınız.

Öğrenilmiş Çaresizlik Öğrenilmiş Çaresizlik Reviewed by Daha Mutlu Yaşam on Ekim 30, 2016 Rating: 5

32 yorum:

  1. Nasıl güzel bir konuya değinmişsiniz ben psikolojik destek aldım ama psikologum Avrupai bir bayandı yani ucuk şeyler yapmamı istiyordu pek gerçekçi değildi anlamadan ezber kalıp üzerinden yönlendiriyordu beni bu sebeple ona gitmeyi bıraktım. Psikiyatrise gittim oda tepkisiz bir bayandı hiç konuşmadı sadece ilaç verdi sonra kontrole gel dedi.ona da gitmedim ve ilacı kullanmadım.Destek alınacak kişi gerçekten önemli sadece yorumlara bakıp gitmemek gerekiyor diye düşünüyorum birde sizi ve paylaşımlarınızı seviyorum yön gösteriyor 😍😘

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Yazarak da tabi yine yetersiz ama en azından ufak da olsa bir ışık olur inşallah :) Teşekkürler :)

      Sil
  2. Yine çok faydalı bir paylaşım ablacığım. Yüreğine sağlık :) ❤️

    YanıtlaSil
  3. Çok güzel bir yazı olmuş ellerinize sağlık. Özellikle bu öğrenilmiş çaresizlik ilkokul seviyesine indiği için çok tehlikeli bir süreç bizleri bekliyor.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Ben de sizin gibi giderek arttığını düşünüyorum :)

      Sil
  4. Güzel bir konuya deginmişsin cancagizim

    YanıtlaSil
  5. Çaresizlik de öğrenilebiliyor... Ama çoğu da gerçek çaresizlik. Gençler, işsizler, asgari ücretliler, emekliler... Bunu dışında bir de kafadaki o anlattığınız çaresizlikler. Çaresiz katlanacağız bu dünyanın kaprislerine :)))))

    YanıtlaSil
  6. çok faydalı bir yazı olmuş psikoloji öğrencisi olduğum için sizi daha severek takip ediyorum :)

    YanıtlaSil
  7. Ne hoş bir yazı olmuş.Günümüzde bireylerin "Hevesim kaçtı."demesinin en büyük nedeni aslında bilinçaltına bu başarısızlığı yerleştirmesi sanırım.Bazen kendimde de görüyorum bunu ama Allah'tan kendimi bir iki güne motive ediyorum 😊

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Fark edip,değişim yapabiliyorsanız ne güzel :) Güzel sözleriniz için de teşekkürler :)

      Sil
  8. Çok faydalı bir yazı gerçekten. Bende de oluyor bazen bu durum ama kendi kendime geçiriyorum genel olarak umarım ilerlemez :))

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Fark edince çözmek gerek :) Sevgilerimle :)

      Sil
  9. Çok faydalı bilgiler teşekkürler:)

    YanıtlaSil
  10. Kavramın ortaya çıkışı yeniymiş. Halbuki çaresizlik insanlık tarihi kadar eski bir duygu olmalı.
    Güzel bir paylaşım olmuş, silkinip kalkmak her zaman mümkün bunu bilmek güzel. Teşekkürler.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Yeni bir kavram evet.Kesinlikle eskiden de vardır ama adını koyamıyorlardır.Ben teşekkür ederim :)

      Sil
  11. Eskiden de vardır tabii Yurdagül, merak ediyorum kim bilir eski devirlerde bu konuda neler yaşadı insanoğlu? Devrimizde ruh sağlığı konusunda çare olmak adına onca yöntem bulundu. Öncelikle kişinin rahatsızlığını kabullenmesi gerekir. Zor hastalar var. Öğrenip, anlayıp, uygulayıp yine de başarılı olmayacak kadar geç kalınmış olan vakalar da vardır sanırım. Çocukluğun nasıl yaşandığı gerçekten çok önemli... Güzel bilgiler canım. Sevgilerimle:)

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. İlk altı yıl çocuğun gelişiminde kritik yıllar.O yüzden öncelikle annenin bilinçli olması gerekiyor.Sevgiyle öpüyorum :)

      Sil
  12. Öğrencilerde bazı derslere karşı oluyordu öğrenilmiş çaresizlik. Üstüne gidilmezse tembelliğe, bezginliğe de dönüşebilir gibi geliyor bana :) Mühim konu, teşekkürler Yurdagül hanımcım ❤

    YanıtlaSil
  13. İlk adım hep kendimizi sevmekten geçiyor sanki değil mi? Kendimizi sevmeyi başarabildiğimiz zaman yola devam etmek çok daha kolay..

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Kendimizi sevmek çok önemli ama ne kadar yapabiliyoruz tartışılır...

      Sil
  14. Sanırım bu bende matematik konusunda oldu orta okulda iken en sevdiğim matematik hocam gidip yerine başkası geldiğin de dersim düşmüştü ve ilk sınavda aldığım kötü nottan sonra matematiği öğrenemeyeceğime karar vermiştim. Bir dahada toparlayamadım zaten. Eğitim hayatım boyunca en sıkıntılı dersim oldu ve hep ite kaka geçtim bu dersten =). Kaleminize, emeğinize sağlık güzel bir paylaşım olmuş. Sevgilerimle

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Ah o matematik....Çok iyi bir örnek oldu bu.Bir çok öğrenci öğrenilmiş çaresizlikten dolayı matematiği yapamayacağına inanıyor.Aslında çok zevklidir matematik :)

      Sil
  15. Bastırılmış kimlikler, gözlerde nasıl da dışa yansıyıp okunur?
    Ayrıştırılmadan -eril, dişil- özgülüğe evrilmesini dilerim... tam mutluluk için.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Teşekkürler değerli katkınız için :)

      Sil
  16. ilk kez duydum böle bişi, şiddetli geçimsizlik gibi bişi demek ki :)

    YanıtlaSil

Blogger tarafından desteklenmektedir.